Leegstand in verpleeghuizen neemt toe: ouderen kiezen vaker voor zorg aan huis

De leegstand in verpleeghuizen groeit, ondanks de aanhoudende vergrijzing. Waar de wachtlijsten jarenlang vol waren, staan nu steeds vaker kamers leeg. Uit aanvullend onderzoek van het RIVM en het ministerie van Volksgezondheid blijkt dat steeds meer ouderen kiezen voor zorg aan huis in plaats van een plek in het verpleeghuis.

Volgens Anneke Westerlaken van brancheorganisatie ActiZ is de verandering duidelijk merkbaar. “Veel ouderen willen zo lang mogelijk zelfstandig blijven wonen, met ondersteuning vanuit de thuiszorg. Die trend zorgt voor meer lege kamers in verpleeghuizen,” zegt ze tegen de NOS.

Ouderen kiezen liever thuiszorg dan een kamer in het verpleeghuis

Hoewel er nog steeds wachtlijsten voor verpleeghuizen bestaan, gaat het vaak om mensen die zich uit voorzorg hebben ingeschreven. Zij willen graag in een specifiek huis terechtkomen, meestal in hun eigen woonplaats. Ouderen die nog thuis kunnen blijven wonen, geven de voorkeur aan hulp van hun familie en mantelzorg, gecombineerd met professionele thuiszorg.

Daarnaast is de doorstroming binnen verpleeghuizen sneller geworden. Mensen komen er pas terecht als hun zorgvraag heel hoog is. Daardoor overlijden bewoners sneller en komen kamers eerder vrij wat de leegstand in verpleeghuizen vergroot.

Meer woonvormen en zorgzame wijken nodig

Westerlaken benadrukt dat er meer passende woonvormen nodig zijn om ouderen thuis te kunnen laten wonen. Denk aan gelijkvloerse woningen of huizen waar hulpmiddelen zoals tilliften eenvoudig kunnen worden geplaatst.

Ook pleit ze voor zorgzame wijken waar bewoners, vrijwilligers en zorgprofessionals samenwerken. In zulke buurten kunnen ouderen terecht voor sociale activiteiten, valpreventie en steun tegen eenzaamheid.

Vergrijzing zet druk op ouderenzorg

Ondanks de huidige leegstand waarschuwt ActiZ dat het aantal ouderen de komende decennia verdubbelt. Volgens het CBS stijgt het aantal 80-plussers van 900.000 nu naar 1,8 miljoen in 2045. Ook het aantal mensen met dementie groeit van 310.000 naar meer dan een half miljoen in 2040.

Westerlaken roept politieke partijen op om niet te bezuinigen op de ouderenzorg. “We weten niet hoe de zorgvraag zich precies ontwikkelt, maar we weten wél dat verpleeghuizen niet snel worden bijgebouwd. Het is belangrijk om nu te investeren in toekomstbestendige zorg en woonvormen.”